Autor: Marcin Romanowicz, Kolegium MISH UW

I. Problem:

Jesteśmy w czasie rewolucji! Kolejnej po rewolucji neolitycznej i rewolucji przemysłowej, która odmieni oblicze ludzkości i wyznaczy tory historii. W zasadzie już odmienia i już wyznacza. Jesteśmy bowiem świadkami rewolucji biotechnologicznej „…obejmującej wszystkie nauki biologiczne (…) – oprócz biologii molekularnej są to nauka o zdolnościach poznawczych mózgu, genetyka populacyjna, genetyka behawioralna, psychologia, antropologia, biologia ewolucyjna oraz neurofarmakologa” (Fukuyama, 2002).

II. Cel:

Celem posteru jest zaprezentowanie refleksji filozoficznej (bioetycznej i z zakresu filozofii prawa) nad rewolucją biotechnologiczną. Rozwój nauk przyrodniczych – zwłaszcza neuro-nauk – stwarza ogromne możliwości wpływania na ludzkie zachowania (neurofarmakologa) i kształtowania uwarunkowań psychologicznych przyszłych pokoleń (wiedza o mózgu, genetyczne uwarunkowania cech psychologicznych). Możliwości te interferują w samą naturę człowieka i uwikłane są w dylematy moralne. Tym samym wymagają refleksji filozoficznej (zwłaszcza etycznej i prawnej).

III. Wnioski:

Neuro-nauki wraz z inżynierią genetyczną stanowią główne ostrze rewolucji biotechnologicznej. Możliwości oddziaływania na człowieka, stworzone przez te dziedziny, dotknięte są deficytem normatywności. Współcześnie doświadczamy pilnej potrzeby regulacji narzędzi biologicznej manipulacji. Regulacja ta może przybrać formę albo norm moralnych albo norm prawnych. Spory etyczne nie pozwalają na wypracowanie spójnej koncepcji bioetycznej, zatem konieczne jest stworzenie norm prawnych (ustawodawstwa bioetycznego). Proces ten już trwa: wiele państwa wprowadza stosowane ustawy, także w prawie międzynarodowym powstają odpowiednie przepisy.
Jednakże, aby wyznaczyć prawne granice manipulacji biotechnologicznej należy mieć „punkt odniesienia” – wartość, którą dane regulacje prawne mają chronić. Aby zatem odpowiedzieć na normatywny deficyt, w pierwszej kolejności należy ustalić płaszczyznę aksjologiczną norm prawnych.
Punktem odniesienia – owa wartością - dla ustawodawcy przy szukania prawnych granic powinna być natura człowieka. Odrzucić należy rachunek utylitarystyczny.

Wersja angielska:

I. The problem:

We are witnessing a revolution! Another revolution, after the neolithic and industrial, which will change the face of humanity and set the course of history. Actually, it is already changing and setting. We are witnessing a biotechnological revolution „…involving all biological science (…) – beyond molecular biology it also covers the science on the cognitive abilities of the brain, population genetics, behavioural genetics, psychology, anthropology, evolution biology and neur pharmacology” (Fukuyama, 2002).

II. Goal:

The goal of this poster is to present a philosophical (bioethics and jurisprudence) reflection on the biotechnological revolution. The development of nature science – especially the neuro-science – gives rise to substantial abilities to influence human behaviour (neuropharmacology) and creation of psychological conditioning of future generations (knowledge of the brain, genetic determination of psychological traits). These abilities interfere with the nature of man itself and are entangled with moral dilemmas. Thus, they require a philosophical reflection (especially ethical and legal aspects)

III. Conclusions:

Neuro-science, along with genetic engineering form the cutting edge of the biotechnological revolution. The abilities to influence mankind, created by these fields of science, are affected by a deficit of normativeness. Currently we experience a pressing need to regulate the tools of biological manipulation. This regulation can take a form of either moral norms or legal norms. Ethical disputes prevent the creation of a coherent bioethical concept, thus the creation of legal norms (bioethical legislation) is necessary. This process is already ongoing: many countries introduce applicable acts, and international law also begins to acquire necessary regulations.
However, in order to establish the legal boundaries of biotechnological manipulation a “point of reference” is required – a value which given legal regulations have to protect. Thus in order to reply to the deficit of normativeness, the axiological plane of legal norms has to be established firs.
The human nature should form the legal reference – this value – for the legislator when looking for legal boundaries. The utilitarian calculus should be rejected.